brak wersji wysokiego kontrastu

Brak wersji wysokiego kontrastu to usterka dostępności utrudniająca odbiór treści osobom ze słabszym wzrokiem.

Na czym polega brak wersji wysokiego kontrastu

Brak wersji wysokiego kontrastu oznacza, że strona internetowa, aplikacja albo dokument nie udostępnia wariantu kolorystycznego zwiększającego różnicę między tekstem, tłem i elementami interfejsu. Problem nie musi polegać na całkowitym braku koloru czarnego lub białego. Częściej wynika z użycia zbyt podobnych odcieni, cienkiego kroju pisma, słabo widocznych obramowań albo tekstu umieszczonego na tle ze zmienną grafiką. W efekcie informacje są trudniejsze do odczytania przy słabszym wzroku, obniżonej ostrości widzenia, zaćmie, zmęczeniu oczu lub pracy na ekranie o niskiej jakości.

Wysoki kontrast jest najczęściej realizowany przez dodatkowy motyw wizualny, przełącznik w ustawieniach programu albo wykorzystanie ustawień dostępności systemu operacyjnego. Taki wariant powinien obejmować nie tylko podstawowy tekst. Należy uwzględnić również nagłówki, odnośniki, przyciski, pola formularzy, komunikaty o błędach, ikony, wykresy, elementy zaznaczenia i wskaźnik fokusu klawiatury. Jeżeli po włączeniu kontrastu część informacji pozostaje dostępna wyłącznie dzięki kolorowi, problem dostępności nadal występuje.

Kontrast tekstu, elementów interfejsu i informacji

Ocena kontrastu polega na porównaniu jasności pierwszego planu i tła. W wytycznych WCAG dla zwykłego tekstu stosuje się minimalny stosunek kontrastu 4,5:1 na poziomie AA, natomiast dla dużego tekstu wymaganie wynosi 3:1. Duży tekst jest definiowany przez WCAG jako tekst o rozmiarze co najmniej 24 piksele CSS albo co najmniej 18,66 piksela CSS przy kroju pogrubionym. Dla podstawowych elementów graficznych i kontrolek interfejsu, które przekazują informację lub wskazują stan, stosuje się wymaganie kontrastu co najmniej 3:1 względem sąsiednich kolorów.

Sam wybór czarnego tekstu na białym tle nie rozwiązuje wszystkich problemów. Link powinien być rozpoznawalny także bez rozróżniania barwy, na przykład przez podkreślenie, a pole formularza powinno mieć widoczną granicę również wtedy, gdy nie jest aktywne. Komunikat o błędzie nie powinien być sygnalizowany wyłącznie czerwonym kolorem; potrzebny jest tekst, ikona albo inny jednoznaczny opis. Podobnie wykres, mapa lub tabela muszą przekazywać dane w sposób zrozumiały po zmianie kolorów. Wysoki kontrast nie oznacza więc jedynie zmiany palety, lecz zachowanie czytelności i rozpoznawalności funkcji całego interfejsu.

Objawy i sprawdzanie ustawień dostępności

Objawem usterki może być sytuacja, w której tekst znika na zdjęciu, szare opisy są prawie niewidoczne, a przyciski wyglądają jak zwykłe fragmenty tła. Trudności może powodować także brak wyraźnego zaznaczenia aktywnego elementu podczas poruszania się klawiszem Tab. W aplikacji problem bywa widoczny po zmianie motywu systemowego: część okien reaguje na tryb wysokiego kontrastu, lecz własne kontrolki programu zachowują wcześniejsze kolory. W serwisie internetowym podobny efekt może pojawić się po zastosowaniu arkusza CSS, który wymusza kolor tekstu i tła niezależnie od ustawień przeglądarki lub systemu.

Sprawdzanie należy rozpocząć od włączenia trybu wysokiego kontrastu albo kontrastowego motywu w używanym systemie i przejścia przez wszystkie główne widoki programu. Następnie warto powiększyć tekst, sprawdzić widok w orientacji poziomej i pionowej oraz przejść po elementach bez używania myszy. Narzędzia do analizy kontrastu mogą obliczyć stosunek dla wskazanych kolorów, ale wynik automatyczny nie wykryje każdego problemu. Nie oceni na przykład, czy ikona ma właściwe znaczenie, czy kolejność fokusu jest logiczna albo czy komunikat pozostaje zrozumiały po wyłączeniu kolorów. Dlatego test obejmuje zarówno pomiar palety, jak i ręczne sprawdzenie funkcji.

Naprawa motywu kontrastowego w programie lub serwisie

Usunięcie problemu wymaga ustalenia, czy brak kontrastu wynika z ustawień użytkownika, błędnego motywu, uszkodzonych plików stylów, niezgodności aplikacji z funkcjami dostępności systemu czy wadliwego projektu interfejsu. W przypadku strony internetowej trzeba sprawdzić reguły CSS, stany elementów takich jak :hover, :focus i :disabled, grafiki zawierające tekst oraz formularze. W aplikacji komputerowej analizuje się natomiast źródła kolorów, obsługę motywów systemowych, kontrolki niestandardowe i sposób rysowania elementów przez program. Zmiana pojedynczego koloru może być niewystarczająca, jeśli kontrast zależy od przezroczystości, cienia albo tła generowanego dynamicznie.

Po wprowadzeniu zmian należy ponownie sprawdzić zwykły tekst, duży tekst, obramowania, ikony, fokus klawiatury, komunikaty i wszystkie stany przycisków. Trzeba też upewnić się, że wariant kontrastowy nie usuwa informacji, nie powoduje nachodzenia tekstu na inne elementy i działa po ponownym uruchomieniu programu. Warszawskie Pogotowie Komputerowe wykonuje profesjonalną naprawę laptopów i komputerów PC, w tym diagnostykę problemów z oprogramowaniem oraz ustawieniami wpływającymi na czytelność interfejsu.