dane identyfikujące

Dane identyfikujące to informacje umożliwiające jednoznaczne rozpoznanie konkretnej osoby lub podmiotu w systemie.

Jak system rozpoznaje konkretną osobę lub urządzenie

Dane identyfikujące to informacje, które pozwalają odróżnić jeden obiekt od innych obiektów zapisanych w systemie komputerowym. Obiektem może być osoba korzystająca z konta, urządzenie podłączone do sieci, dokument, proces systemowy albo rekord w bazie danych. W zależności od zastosowania identyfikatorem jest nazwa użytkownika, adres poczty elektronicznej, numer konta, identyfikator urządzenia, nazwa hosta, adres MAC karty sieciowej, numer seryjny podzespołu lub wygenerowany przez aplikację identyfikator UUID. Sam identyfikator nie musi zawierać opisu obiektu. Jego podstawowym zadaniem jest wskazanie właściwego rekordu albo zasobu.

W systemach komputerowych trzeba odróżnić identyfikację od uwierzytelniania. Identyfikacja odpowiada na pytanie, który użytkownik, komputer lub proces próbuje wykonać operację. Uwierzytelnianie sprawdza natomiast, czy przedstawiony identyfikator rzeczywiście należy do danego podmiotu. Przykładem jest logowanie do systemu: nazwa konta wskazuje użytkownika, a hasło, klucz sprzętowy lub certyfikat potwierdza jego tożsamość. Dopiero po tych etapach mechanizm autoryzacji może określić, do jakich plików, ustawień lub funkcji konto ma dostęp.

Identyfikatory w systemie operacyjnym i aplikacji

Komputer wykorzystuje wiele rodzajów danych identyfikujących jednocześnie. System operacyjny przypisuje procesom identyfikatory PID, dzięki którym można rozróżnić uruchomione programy i skierować do nich sygnał albo zakończyć właściwy proces. Użytkownicy systemu mogą być reprezentowani przez nazwę konta oraz numeryczne identyfikatory UID i GID, stosowane między innymi do kontroli praw dostępu w systemach uniksowych i linuksowych. W systemie Windows podobną rolę pełni między innymi identyfikator zabezpieczeń SID, przypisany do konta lub grupy.

Aplikacje często tworzą własne identyfikatory rekordów, sesji i urządzeń. W relacyjnej bazie danych klucz główny pozwala jednoznacznie wskazać wiersz tabeli, a klucz obcy łączy go z rekordem w innej tabeli. W aplikacji internetowej identyfikator sesji wiąże kolejne żądania z konkretnym stanem logowania, koszykiem zakupowym albo konfiguracją użytkownika. Jeżeli taki identyfikator zostanie uszkodzony, powielony lub przypisany do niewłaściwego rekordu, może dojść do wyświetlania nieprawidłowych danych, utraty ustawień albo błędnego przypisania operacji.

Adresy sieciowe, sprzętowe i dane zapisane w plikach

W sieci komputerowej rolę danych identyfikujących pełnią między innymi adresy IP, nazwy DNS, adresy MAC oraz numery portów. Adres IP wskazuje interfejs lub punkt komunikacji w określonej sieci, lecz nie zawsze opisuje fizyczny komputer na stałe, ponieważ może być przydzielany dynamicznie przez DHCP. Adres MAC jest zapisany w interfejsie sieciowym i służy do komunikacji w obrębie sieci lokalnej, jednak może być zmieniany programowo albo zastępowany adresem losowym. Nazwa hosta ułatwia rozpoznanie urządzenia przez człowieka, ale jej znaczenie zależy od konfiguracji sieci.

Dane identyfikujące występują także w metadanych plików i urządzeń. Dokument może zawierać nazwę autora, czas utworzenia, nazwę komputera, identyfikator aplikacji lub informacje o ścieżce zapisu. Zdjęcie wykonane telefonem może mieć w metadanych EXIF model aparatu, datę wykonania i współrzędne geograficzne, jeżeli urządzenie je zapisało. Dysk twardy lub SSD ma numer seryjny oraz identyfikator modelu odczytywany przez oprogramowanie diagnostyczne. Podczas analizy należy sprawdzić źródło każdej wartości, ponieważ identyfikator może pochodzić z firmware’u, systemu operacyjnego, aplikacji albo z samej nazwy nadanej przez użytkownika.

Sprawdzanie poprawności danych identyfikujących podczas naprawy

Nieprawidłowe dane identyfikujące mogą powodować problemy z logowaniem, synchronizacją, dostępem do plików, konfiguracją sieci i działaniem licencjonowanego oprogramowania. Diagnostyka powinna obejmować porównanie identyfikatora widocznego w aplikacji z informacjami zapisanymi w systemie operacyjnym, firmware’ze urządzenia i dokumentacji konfiguracji. Warto sprawdzić, czy komputer nie ma zduplikowanej nazwy hosta, czy właściwe konto posiada oczekiwany identyfikator oraz czy aplikacja nie korzysta ze starego pliku konfiguracyjnego. Szczególnej uwagi wymagają kopie profili użytkowników, przenoszenie dysku do innego komputera i odtwarzanie danych z kopii zapasowej, ponieważ w takich sytuacjach identyfikatory mogą przestać odpowiadać aktualnej strukturze systemu.

Warszawskie Pogotowie Komputerowe wykonuje profesjonalną naprawę laptopów, komputerów PC i ich podzespołów, w ramach której można sprawdzić źródło problemu z kontem użytkownika, konfiguracją sieci, profilem systemowym albo odczytem informacji o urządzeniu. Diagnoza powinna prowadzić do ustalenia, czy przyczyną jest błąd sprzętowy, uszkodzenie systemu plików, niepoprawna konfiguracja, konflikt identyfikatorów czy awaria aplikacji. Przed zmianą identyfikatorów należy wykonać kopię istotnych plików i zapisać dotychczasową konfigurację, aby możliwe było odtworzenie stanu wyjściowego. Dzięki temu naprawa nie ogranicza się do usunięcia objawu, lecz obejmuje również sprawdzenie, czy dane są prawidłowo przypisane do właściwego użytkownika, urządzenia lub rekordu.