Dzienniki procedur

Dzienniki procedur to zapis historii wywołań i wyników wykonania procedur składowanych w bazie danych.

Zakres informacji zapisanych w dziennikach procedur

Dzienniki procedur rejestrują przebieg wywołań procedur składowanych wykonywanych przez silnik bazy danych. Procedura składowana jest zapisanym w bazie zestawem instrukcji, który może przyjmować parametry, odczytywać dane, modyfikować rekordy i zwracać wynik. Dziennik może zawierać między innymi nazwę procedury, moment rozpoczęcia i zakończenia wykonania, identyfikator sesji, użytkownika lub aplikacji wywołującej, przekazane parametry, kod zakończenia oraz komunikat błędu. Zakres zapisywanych pól zależy od konkretnego silnika, konfiguracji audytu i narzędzia rejestrującego.

Wynik procedury nie musi oznaczać wyłącznie zwróconych wierszy. W praktyce zapisuje się także informację, czy wykonanie zakończyło się powodzeniem, przerwaniem przez błąd, przekroczeniem limitu czasu albo wycofaniem transakcji. Przydatne są również dane o liczbie zmienionych rekordów, czasie trwania poszczególnych etapów i identyfikatorze transakcji. Jeżeli procedura wywołuje inne procedury, dziennik powinien umożliwiać odtworzenie zależności między wywołaniem nadrzędnym a zagnieżdżonym.

Rejestrowanie błędów, wyjątków i wycofanych transakcji

Jednym z podstawowych zastosowań dzienników jest ustalenie, dlaczego procedura nie wykonała oczekiwanej operacji. Wpis błędu powinien wskazywać co najmniej czas zdarzenia, nazwę procedury, etap wykonania oraz komunikat zwrócony przez bazę danych. W zależności od silnika mogą być dostępne także numer błędu, poziom ważności, numer wiersza kodu i nazwa obiektu, którego dotyczył problem. Takie informacje pomagają odróżnić błąd składni od naruszenia ograniczenia integralności, braku uprawnień, blokady lub niedostępności tabeli.

Sam komunikat o błędzie nie zawsze opisuje pełny skutek operacji. Procedura może wykonać kilka instrukcji w ramach jednej transakcji, a następnie napotkać błąd. Jeżeli zastosowano wycofanie transakcji, wcześniejsze zmiany nie powinny pozostać zatwierdzone, ale dziennik powinien odnotować zarówno próbę modyfikacji, jak i późniejsze cofnięcie. Wpisy dotyczące transakcji muszą mieć wspólny identyfikator albo inną możliwość powiązania, ponieważ bez tego trudno rozstrzygnąć, czy częściowo wykonane operacje należały do jednego żądania.

Analiza czasu wykonania i śladu wywołań

Historia czasów wykonania pozwala wykrywać procedury, których działanie stopniowo się wydłuża. Warto rejestrować czas rozpoczęcia, czas zakończenia oraz czas trwania wyrażony w jednej, jasno określonej jednostce, na przykład milisekundach. Dziennik może ujawnić różnicę między szybkim wywołaniem a pojedynczym przypadkiem trwającym wielokrotnie dłużej. Przyczyną może być większa liczba przetwarzanych danych, oczekiwanie na blokadę, niedostępny zasób albo zmiana planu wykonania. Sam czas nie dowodzi przyczyny, lecz wskazuje wywołania wymagające dalszej kontroli.

Przy diagnostyce istotne jest odtworzenie pełnego śladu żądania. Oprócz nazwy procedury przydaje się identyfikator żądania nadany przez aplikację, identyfikator połączenia, nazwa modułu oraz informacja o środowisku, w którym wykonano operację. Dzięki temu można powiązać wpis z logiem aplikacji i ustalić, czy problem wystąpił przy ręcznym uruchomieniu procedury, czy podczas automatycznej operacji programu. Parametry powinny być zapisywane w sposób kontrolowany, ponieważ nie każdy parametr jest potrzebny do diagnostyki, a nadmiar szczegółów zwiększa rozmiar dziennika i utrudnia analizę.

Kontrola jakości dziennika podczas serwisowania systemu

Podczas diagnostyki komputera używanego do pracy z aplikacją bazodanową dzienniki procedur mogą pomóc rozdzielić problem programu od problemu środowiska. Powtarzające się błędy wywołań, przerwane transakcje albo nagły wzrost czasu odpowiedzi wskazują na zachowanie warstwy bazy lub aplikacji. Z kolei brak wpisu przy potwierdzonym żądaniu może oznaczać niewłaściwą konfigurację rejestracji, zapis do innego pliku, filtrowanie zdarzeń albo błąd połączenia z bazą. Analizę należy wykonywać na kopii logów lub w trybie tylko do odczytu, aby nie zmieniać materiału diagnostycznego.

Dziennik powinien mieć ustalony format, jednoznaczne znaczniki czasu i kontrolowany okres przechowywania. Należy także sprawdzać, czy mechanizm rotacji nie usuwa starszych wpisów szybciej, niż wymagają tego potrzeby diagnostyczne. Przydatne jest oddzielenie zdarzeń informacyjnych od ostrzeżeń i błędów oraz zapewnienie, że przerwanie zapisu do dziennika nie zatrzymuje niekontrolowanie samej procedury. W przypadku naprawy laptopa lub komputera PC analizuje się również stan systemu operacyjnego, połączenie sieciowe, klienta bazy danych i aplikacji, która wysyła wywołania. Warszawskie Pogotowie Komputerowe zajmuje się profesjonalną naprawą laptopów, komputerów PC oraz ich podzespołów, a w ramach diagnostyki można ustalić, czy obserwowane objawy wynikają ze sprzętu, konfiguracji programu czy komunikacji z bazą danych.