format wiadomości

Format wiadomości to ogólne określenie sposobu strukturyzacji treści przesyłanej pocztą elektroniczną.

Czym jest format wiadomości e-mail

Format wiadomości określa sposób uporządkowania informacji przesyłanych pocztą elektroniczną. Wiadomość e-mail składa się z części technicznej oraz treści przeznaczonej do odczytania przez odbiorcę. Część techniczna zawiera między innymi pola nagłówka, adres nadawcy, adres odbiorcy, temat, znaczniki czasu oraz informacje potrzebne serwerom pocztowym do dostarczenia wiadomości. Treść może obejmować zwykły tekst, kod HTML, obrazy osadzone w dokumencie i załączniki.

Współczesne wiadomości pocztowe są najczęściej zapisywane zgodnie z zasadami opisanymi w standardzie MIME, czyli Multipurpose Internet Mail Extensions. MIME pozwala oznaczyć typ danych znajdujących się w wiadomości, na przykład text/plain dla tekstu bez formatowania albo text/html dla treści HTML. Dzięki temu program pocztowy wie, jak wyświetlić zawartość i czy może zaprezentować użytkownikowi alternatywną wersję wiadomości. Sam format wiadomości nie jest tym samym co protokół przesyłania poczty: SMTP służy do transportu, natomiast struktura wiadomości opisuje dane przewożone przez ten protokół.

Nagłówki i treść wiadomości

Najważniejsze informacje o wiadomości znajdują się w nagłówkach. Pole From wskazuje deklarowanego nadawcę, To odbiorcę głównego, Cc dodatkowych jawnych odbiorców, a Bcc odbiorców ukrytych przed pozostałymi adresatami. Pole Subject zawiera temat wiadomości. W prawidłowo zbudowanej wiadomości występuje także nagłówek Date z datą utworzenia oraz Message-ID, czyli identyfikator pozwalający rozpoznawać konkretną wiadomość w systemach pocztowych. Serwery mogą dodawać kolejne nagłówki, w tym Received, opisujące kolejne etapy przekazywania wiadomości.

Nagłówki mają określoną składnię i są oddzielone od treści pustą linią. W starszych implementacjach poczty zakładano ograniczenie długości pojedynczego wiersza do 998 znaków, a zalecana długość wiersza wynosiła 78 znaków, zgodnie z zasadami formatu internetowych wiadomości tekstowych. Dłuższe nagłówki mogą być łamane na kilka wierszy, przy czym kontynuacja musi zaczynać się od białego znaku. Wartości zawierające znaki spoza podstawowego ASCII mogą być kodowane między innymi przy użyciu mechanizmu opisanego w RFC 2047, aby programy pocztowe mogły poprawnie wyświetlić temat lub nazwę nadawcy.

MIME, kodowanie i załączniki

Wiadomość zawierająca wyłącznie tekst może mieć prostą postać z nagłówkiem Content-Type: text/plain. Jeżeli ma być wyświetlana jako dokument HTML, stosuje się typ text/html, zwykle z określeniem kodowania znaków, na przykład charset=UTF-8. Często program wysyłający umieszcza w jednej wiadomości dwie wersje treści: multipart/alternative zawiera wariant tekstowy i HTML, a klient pocztowy wybiera odpowiednią reprezentację. Wersja tekstowa jest przydatna wtedy, gdy odbiorca korzysta z programu nieobsługującego HTML albo ma wyłączone formatowanie.

Załączniki są przekazywane jako części wieloczęściowej wiadomości MIME. W nagłówku takiej części określa się typ danych, na przykład application/pdf dla dokumentu PDF albo image/jpeg dla obrazu JPEG. Dane binarne często są kodowane metodą Base64, która zamienia je na znaki ASCII możliwe do przenoszenia przez systemy pocztowe. Base64 zwiększa objętość danych o około jedną trzecią, dlatego rozmiar pliku po dołączeniu do wiadomości jest większy niż jego rozmiar na dysku. Granice pomiędzy częściami wiadomości wyznacza parametr boundary. Obrazy osadzone w treści mogą być powiązane z kodem HTML przez identyfikator Content-ID, natomiast zwykły plik do pobrania jest zazwyczaj oznaczany jako Content-Disposition: attachment.

Znaczenie formatu podczas diagnostyki poczty

Błędna struktura wiadomości może powodować brak tematu, nieczytelne polskie znaki, wyświetlanie kodu HTML zamiast sformatowanej treści albo niewidoczne załączniki. Przyczyną bywa niezgodne kodowanie znaków, uszkodzony separator części MIME, brak pustej linii między nagłówkami i treścią lub nieprawidłowe oznaczenie typu danych. Do diagnostyki można zapisać wiadomość w pliku .eml i obejrzeć jej pełne nagłówki oraz poszczególne części MIME. Samo sprawdzenie wyglądu wiadomości w skrzynce odbiorczej nie zawsze wystarcza, ponieważ program pocztowy może automatycznie naprawić drobne błędy albo ukryć szczegóły techniczne.

Warszawskie Pogotowie Komputerowe zajmuje się profesjonalną naprawą laptopów, komputerów PC oraz podzespołów, a w ramach diagnostyki problemów z pocztą można sprawdzić konfigurację klienta, działanie przeglądarki, rozszerzenia odpowiedzialne za obsługę wiadomości i poprawność otwierania załączników. W przypadku pojedynczej wadliwej wiadomości pomocne jest porównanie jej z inną wiadomością tego samego typu, sprawdzenie nagłówka Content-Type, kodowania znaków i sposobu dołączenia pliku. Takie rozróżnienie pozwala ustalić, czy problem wynika z formatu wiadomości, programu pocztowego, ustawień konta czy uszkodzenia danych zapisanych lokalnie na komputerze.