GoodRAM CX300

GoodRAM CX300 to kolejna generacja tej podstawowej linii SATA SSD, kontynuująca stopniowy rozwój parametrów wydajnościowych.

GoodRAM CX300 jako 2,5-calowy nośnik SATA SSD

GoodRAM CX300 jest wewnętrznym nośnikiem półprzewodnikowym SSD przeznaczonym do komputerów korzystających z interfejsu Serial ATA. Obudowa ma format 2,5 cala i wysokość 7 mm, dlatego napęd może być montowany w wielu laptopach oraz komputerach stacjonarnych wyposażonych w zatokę 2,5 cala. W zestawie producent przewidział także dystans o wysokości 2,5 mm, przydatny w urządzeniach, w których nośnik powinien mieć większą grubość montażową.

Napęd korzysta z interfejsu SATA III o przepustowości 6 Gb/s i pozostaje wstecznie kompatybilny z SATA II oraz SATA I. Podłączenie do starszego kontrolera nie zmienia parametrów samego SSD, ale ogranicza szybkość transmisji do możliwości płyty głównej lub laptopa. GoodRAM CX300 występował w wariantach o pojemności 120, 240, 480 i 960 GB. W dokumentacji producent podaje wartości dziesiętne, w których 1 GB oznacza 1 000 000 000 bajtów, dlatego pojemność widoczna w systemie operacyjnym jest niższa.

Kontroler Phison S11 i pamięć TLC NAND

W modelu GoodRAM CX300 zastosowano kontroler Phison S11 oraz pamięć flash NAND typu TLC. Skrót TLC oznacza przechowywanie trzech bitów w jednej komórce pamięci. Taka organizacja pozwala uzyskać większą pojemność przy określonym rozmiarze układów, ale komórki są wielokrotnie programowane i kasowane, więc stan nośnika powinien być oceniany na podstawie jego rzeczywistego zużycia, a nie wyłącznie na podstawie wieku urządzenia.

Według karty produktu deklarowany bazowy odczyt sekwencyjny wynosi 555 MB/s, a bazowy zapis sekwencyjny 540 MB/s dla wszystkich wymienionych pojemności. Dla danych nieskompresowalnych producent podaje odczyt 550 MB/s. Zapis nieskompresowalny wynosi odpowiednio 450 MB/s dla wersji 120/128 GB, 460 MB/s dla 240/256 GB, 470 MB/s dla 480/512 GB oraz 490 MB/s dla 960/1024 GB. Są to wyniki uzyskane w określonych testach i stanie fabrycznie nowego nośnika, dlatego nie należy traktować ich jako stałej szybkości w każdym komputerze.

Jak interpretować wydajność i stan CX300

Wyniki operacji losowych 4K również zależą od pojemności. Producent podaje odczyt na poziomie 85 000 IOPS dla wersji 120/128 GB, 86 000 IOPS dla 240/256 GB, 88 000 IOPS dla 480/512 GB oraz 80 000 IOPS dla 960/1024 GB. Deklarowany zapis losowy 4K wynosi odpowiednio 81 000, 80 000, 83 000 i 75 000 IOPS. IOPS oznacza liczbę operacji wejścia-wyjścia wykonywanych w ciągu sekundy, ale rzeczywista responsywność zależy również od kolejki poleceń, sterownika SATA, systemu plików, temperatury i stopnia zapełnienia SSD.

Podczas diagnostyki warto sprawdzić, czy komputer prawidłowo rozpoznaje model, pojemność i tryb pracy SATA. Przydatny jest odczyt danych S.M.A.R.T., obejmujący między innymi temperaturę, liczbę zapisanych danych oraz sygnały błędów kontrolera. Należy także zweryfikować, czy system wysyła polecenie TRIM, które informuje SSD o blokach zwolnionych przez system plików. Spadek szybkości zapisu może wynikać z dużego zapełnienia, zużycia pamięci flash, problemu z przewodem SATA, zasilaniem albo oprogramowaniem układowym. Sama wartość uzyskana w pojedynczym teście nie wystarcza do rozstrzygnięcia, czy nośnik jest uszkodzony.

Aktualizacja firmware i zastosowanie w komputerze

GoodRAM opublikował dla CX300 narzędzie aktualizacji firmware, czyli oprogramowania sterującego pracą SSD. Instrukcja producenta wskazuje, że aktualizację należy wykonywać przy bezpośrednim podłączeniu napędu do złącza SATA III. Procedura nie jest przeznaczona do napędu podłączonego przez przejściówkę USB. Przed rozpoczęciem trzeba wykonać kopię danych, ponieważ producent ostrzega, że przerwanie aktualizacji może doprowadzić do ich utraty. Jeżeli aplikacja zgłasza, że na nośniku znajduje się najnowsza wersja firmware, nie należy wymuszać aktualizacji.

GoodRAM CX300 może pełnić funkcję nośnika systemowego w laptopie lub komputerze PC, szczególnie gdy wcześniej używany był mechaniczny dysk twardy SATA. Przy wymianie trzeba dopasować format, wysokość obudowy, złącze oraz sposób mocowania. Warszawskie Pogotowie Komputerowe zajmuje się profesjonalną naprawą laptopów, komputerów PC i ich podzespołów, w tym diagnostyką problemów z rozpoznawaniem, działaniem oraz wymianą nośników SSD takich jak GoodRAM CX300.