Konfiguracja instancji nazwanej

Konfiguracja instancji nazwanej wymaga ustawienia własnej nazwy oraz zwykle usługi Browser do jej rozpoznawania w sieci.

Na czym polega konfiguracja instancji nazwanej w SQL Server

Instancja nazwana to konkretne środowisko aparatu Microsoft SQL Server oznaczone własną nazwą, odmienną od domyślnej instancji identyfikowanej zwykle jako MSSQLSERVER. Nazwa instancji jest nadawana podczas instalacji i służy do rozróżniania kilku niezależnych instancji SQL Server działających na jednym komputerze. Każda instancja może mieć własne bazy danych, ustawienia usług, konta uruchomieniowe, konfigurację sieciową oraz parametry pracy.

Połączenie z nazwaną instancją zapisuje się zazwyczaj w postaci nazwa-komputera\nazwa-instancji. W środowisku lokalnym może być użyta również forma localhost\nazwa-instancji albo adres lokalny z nazwą instancji. Sama nazwa nie jest jednak numerem portu. Aby klient mógł nawiązać połączenie, SQL Server musi nasłuchiwać na odpowiednim porcie TCP, a aplikacja kliencka musi znać sposób dotarcia do właściwej instancji.

W przypadku nazwanej instancji SQL Server często korzysta z dynamicznie przydzielanego portu TCP. Port może zostać ustalony lub zmieniony w SQL Server Configuration Manager, w ustawieniach protokołu TCP/IP dla danej instancji. Konfiguracja stałego portu upraszcza reguły zapory i połączenia wykonywane przez aplikacje, ale wymaga później używania tego portu w parametrach połączenia.

Rola usługi SQL Server Browser

SQL Server Browser jest usługą systemową, która pomaga klientom odnaleźć port używany przez nazwaną instancję SQL Server. Usługa nasłuchuje domyślnie na porcie UDP 1434. Gdy klient próbuje połączyć się z nazwą instancji bez podania portu, wysyła zapytanie do usługi Browser, a ta zwraca informację potrzebną do skierowania połączenia do właściwego wystąpienia SQL Server.

Uruchomienie SQL Server Browser nie zastępuje uruchomienia samej usługi SQL Server. Nazwana instancja musi działać jako osobna usługa, zwykle oznaczona nazwą w rodzaju SQL Server (NAZWA_INSTANCJI). Jeżeli usługa instancji jest zatrzymana, klient nie połączy się z bazami niezależnie od tego, czy Browser działa. Jeżeli Browser jest zatrzymany, połączenie po nazwie może nie działać, gdy klient nie ma innego sposobu ustalenia portu.

W konfiguracji zapory trzeba uwzględnić rzeczywisty sposób komunikacji. Przy korzystaniu z SQL Server Browser konieczny może być dostęp UDP do portu 1434 oraz dostęp TCP do portu, na którym nasłuchuje dana instancja. Przy użyciu stałego portu można pominąć zależność od Browser, podając port bezpośrednio, na przykład w formie nazwa-komputera,numer-portu. Przecinek w tym zapisie oddziela nazwę hosta od numeru TCP, natomiast odwrotny ukośnik służy do wskazania nazwy instancji.

Ustawienia sieciowe i parametry połączenia

Konfigurację sieciową instancji wykonuje się w SQL Server Configuration Manager, a nie wyłącznie w ogólnych ustawieniach systemu Windows. Dla protokołu TCP/IP można sprawdzić, czy protokół jest włączony, jakie adresy IP są aktywne oraz jakie porty znajdują się w sekcji TCP Dynamic Ports i TCP Port. Po zmianie tych parametrów zwykle trzeba ponownie uruchomić usługę konkretnej instancji SQL Server, aby nowe ustawienia zaczęły obowiązywać.

Warto rozróżnić adres nasłuchu od adresu używanego przez klienta. Instancja może nasłuchiwać na adresie lokalnym, adresie interfejsu sieciowego albo na wielu adresach IP. Jeżeli TCP/IP jest wyłączony, połączenia sieciowe nie będą działały, nawet gdy nazwa instancji i usługa Browser są poprawne. W przypadku połączeń lokalnych znaczenie mogą mieć także protokoły Shared Memory i Named Pipes, ale ich obecność nie zapewnia dostępu z innych komputerów.

Poprawny parametr połączenia musi odpowiadać konfiguracji serwera. Przykładowo aplikacja może używać Server=HOST\KSIEGOWOSC, jeśli instancja nosi nazwę KSIEGOWOSC i jej port jest rozpoznawalny przez Browser. Przy stałym porcie można zastosować zapis Server=HOST,51433, bez odwoływania się do nazwy instancji. Numer portu powinien być rzeczywiście skonfigurowany dla tej instancji, a nie przyjęty na podstawie ustawień innego serwera lub innego wystąpienia SQL Server.

Diagnostyka problemów z nazwaną instancją

Jeżeli połączenie nie działa, diagnostykę należy rozpocząć od ustalenia dokładnej nazwy instancji i sprawdzenia, czy właściwa usługa SQL Server jest uruchomiona. Następnie należy zweryfikować protokół TCP/IP, port nasłuchu oraz reguły zapory systemu Windows. Komunikat o braku możliwości odnalezienia serwera lub instancji może wskazywać na problem z nazwą hosta, niedostępną usługę Browser, zablokowany UDP 1434 albo brak dostępu do właściwego portu TCP.

Test połączenia po nazwie instancji i test połączenia po bezpośrednim numerze portu mają znaczenie rozróżniające. Jeżeli działa połączenie z użyciem portu, ale nie działa zapis z nazwą instancji, podejrzenie pada na SQL Server Browser, rozpoznawanie nazwy lub reguły UDP. Jeżeli nie działa również połączenie po porcie, należy sprawdzić usługę instancji, nasłuchiwanie TCP/IP, zaporę oraz poprawność adresu hosta. W logu SQL Server można znaleźć informacje o uruchomionych protokołach, portach i błędach inicjalizacji.

Przy diagnostyce komputera z zainstalowanym SQL Server należy zachować zgodność między nazwą usługi, nazwą instancji, konfiguracją TCP/IP i parametrem używanym przez aplikację. Błędne wskazanie instancji może prowadzić do połączenia z inną bazą na tym samym komputerze, a nie tylko do całkowitego braku dostępu. Naprawa konfiguracji polega na ustaleniu właściwego wystąpienia, przywróceniu wymaganych usług i protokołów oraz sprawdzeniu połączenia z użyciem rzeczywistego portu przypisanego do tej instancji.