NAS widoczny tylko na IPv4

NAS widoczny tylko na IPv4 wskazuje na brak włączonej lub skonfigurowanej obsługi IPv6 w ustawieniach sieciowych urządzenia.

Co oznacza widoczność NAS tylko przez IPv4

NAS widoczny tylko na IPv4 to urządzenie magazynujące dostępne w sieci pod adresem należącym do protokołu IPv4, bez użytecznej łączności przez IPv6. IPv4 zapisuje adres w postaci czterech liczb dziesiętnych, na przykład 192.168.1.20. IPv6 używa adresów zapisanych szesnastkowo, na przykład 2001:db8:1234::20. Sama obecność adresu IPv4 nie oznacza błędu, ponieważ wiele sieci lokalnych nadal działa wyłącznie w tym protokole. Problem pojawia się wtedy, gdy router, system operacyjny albo usługa sieciowa powinna obsługiwać oba protokoły, a NAS odpowiada tylko na połączenia IPv4.

Określenie „widoczny” może dotyczyć kilku różnych sytuacji. NAS może nie otrzymywać adresu IPv6, może mieć wyłączony protokół IPv6, może otrzymywać wyłącznie adres lokalny typu link-local zaczynający się od fe80::, albo może mieć adres IPv6, lecz nie udostępniać na nim konkretnych usług. Możliwe jest również, że urządzenie działa poprawnie, ale nazwa NAS w systemie DNS ma tylko rekord A z adresem IPv4 i nie ma rekordu AAAA wskazującego adres IPv6. Dlatego sama obserwacja, że udział sieciowy otwiera się po IPv4, nie pozwala jeszcze wskazać jednej przyczyny.

Adresacja IPv6 i komunikaty routera w sieci lokalnej

W typowej sieci lokalnej adres IPv6 jest konfigurowany automatycznie na podstawie komunikatów Router Advertisement, czyli ogłoszeń routera wysyłanych w ramach Neighbor Discovery Protocol. Urządzenie może również korzystać z DHCPv6 albo z ręcznie wpisanej konfiguracji. Jeżeli router nie wysyła poprawnych ogłoszeń, podsieć IPv6 ma nieprawidłowy prefiks lub filtr sieciowy blokuje wymagane komunikaty ICMPv6, NAS może pozostać bez globalnego albo unikalnego adresu lokalnego IPv6. W takiej sytuacji IPv4 nadal będzie działał, ponieważ jego konfiguracja odbywa się niezależnym mechanizmem.

Warto odróżnić adres globalny, unikalny lokalnie i link-local. Adres globalny jest przeznaczony do routingu w większej sieci, natomiast adres z zakresu fc00::/7 służy do komunikacji w sieciach prywatnych. Adres link-local z zakresu fe80::/10 działa tylko w obrębie jednego segmentu sieci i zwykle wymaga wskazania interfejsu, gdy jest używany ręcznie. NAS może więc mieć wpis IPv6 w panelu administracyjnym, ale nie być osiągalny z innej podsieci. Należy też sprawdzić, czy komputer kliencki, przełącznik, punkt dostępowy i router obsługują IPv6 bez wzajemnie sprzecznych ustawień.

DNS, zapora i test dostępu do usług NAS

Jeżeli NAS jest otwierany po nazwie, należy sprawdzić, jakie rekordy zwraca DNS. Rekord A zawiera adres IPv4, a rekord AAAA adres IPv6. Brak rekordu AAAA powoduje, że klient nie spróbuje połączenia IPv6 pod daną nazwą, nawet jeśli NAS ma poprawnie skonfigurowany adres. Z kolei obecność rekordu AAAA przy niedziałającym routingu IPv6 może powodować opóźnienia albo przełączenie klienta na IPv4. Takie zachowanie zależy od systemu operacyjnego i mechanizmu wyboru adresu, dlatego test trzeba wykonywać zarówno po nazwie, jak i po konkretnym adresie.

Na komputerze z Windows można sprawdzić konfigurację poleceniem ipconfig /all, przetestować rozwiązywanie nazwy przez nslookup oraz wykonać próbę połączenia IPv6 poleceniem ping -6 nazwa_NAS. Odpowiedź na ping nie jest jednak warunkiem działania udziału SMB, HTTPS, SSH lub innej usługi, ponieważ zapora może blokować ICMPv6, pozostawiając samą usługę dostępną. Trzeba więc sprawdzić także konkretny port i reguły zapory na NAS, routerze oraz komputerze. Jeżeli IPv6 działa na poziomie adresacji, ale nie na poziomie usługi, przyczyną może być konfiguracja demona nasłuchującego tylko na adresach IPv4.

Postępowanie przy przywracaniu obsługi IPv6

Diagnostykę należy rozpocząć od ustalenia oczekiwanego modelu pracy sieci. Jeśli sieć ma działać wyłącznie w IPv4, brak dostępu IPv6 jest jej cechą konfiguracyjną, a nie awarią NAS. Jeśli wymagany jest tryb dual-stack, trzeba porównać ustawienia IPv6 w routerze i NAS, sprawdzić przydzielony prefiks, obecność adresu na właściwym interfejsie oraz trasę domyślną. Następnie należy zweryfikować, czy nazwa urządzenia ma właściwy rekord AAAA i czy reguły zapory dopuszczają wymagane usługi z odpowiednich podsieci.

Po każdej zmianie konfiguracji warto wykonać test z tego samego komputera i segmentu sieci, z którego użytkownik korzysta na co dzień. Należy osobno sprawdzić dostęp po adresie IPv4, po adresie IPv6 oraz po nazwie DNS, a wynik zapisać wraz z informacją o używanej usłudze. Warszawskie Pogotowie Komputerowe zajmuje się profesjonalną naprawą laptopów, komputerów PC i ich podzespołów, w tym diagnostyką problemów z konfiguracją sieciową wpływających na dostęp do urządzeń w domu lub biurze.