Secure Erase SSD

Secure Erase SSD to procedura nieodwracalnego, kryptograficznego usunięcia wszystkich danych z dysku półprzewodnikowego.

Na czym polega Secure Erase SSD

Secure Erase SSD oznacza procedurę bezpiecznego usunięcia danych z dysku półprzewodnikowego. Jej celem jest doprowadzenie nośnika do stanu, w którym wcześniejszych informacji nie można odzyskać przy użyciu typowych programów do analizy i odzyskiwania plików. Procedura nie polega na zwykłym przeniesieniu plików do kosza ani na szybkim formatowaniu partycji. Te operacje zmieniają informacje o systemie plików, ale nie muszą usuwać danych zapisanych w komórkach pamięci flash.

W przypadku SSD sposób wykonania Secure Erase zależy od interfejsu i kontrolera nośnika. Dyski SATA mogą obsługiwać polecenie ATA Security Erase Unit, natomiast dyski NVMe korzystają z mechanizmu Format NVM. Kontroler może także wykorzystywać szyfrowanie danych zapisywanych w pamięci. W takim wariancie usunięcie klucza szyfrującego powoduje, że pozostałe zaszyfrowane dane stają się nieużyteczne. Nie każdy dysk SSD realizuje jednak tę procedurę w identyczny sposób, dlatego przed rozpoczęciem trzeba rozpoznać model, interfejs oraz możliwości firmware’u.

Secure Erase a formatowanie i nadpisywanie

Formatowanie szybkie zazwyczaj usuwa lub odtwarza struktury systemu plików, lecz nie czyści całej zawartości pamięci flash. Z kolei wielokrotne nadpisywanie sektorów, stosowane dawniej przy dyskach magnetycznych, nie jest uniwersalną metodą dla SSD. Kontroler nośnika zarządza zapisem przez warstwę translacji adresów, wykorzystuje pamięć podręczną oraz mechanizmy wear leveling, czyli równomiernego zużywania komórek. Z tego powodu program działający na poziomie systemu operacyjnego może nie dotrzeć do wszystkich fizycznych obszarów, w których wcześniej znajdowały się dane.

Secure Erase wykorzystuje funkcje udostępniane przez sam kontroler SSD. W zależności od implementacji może wyczyścić komórki pamięci, zainicjować wewnętrzny proces kasowania albo usunąć klucz używany przez szyfrowanie sprzętowe. Określenie „kryptograficzne usunięcie” jest precyzyjne tylko wtedy, gdy dany nośnik rzeczywiście szyfruje zapisane dane i obsługuje bezpieczne unieważnienie klucza. Samo użycie nazwy Secure Erase nie gwarantuje, że każda realizacja będzie kryptograficznym wymazaniem. Istotne są dokumentacja producenta, komunikaty narzędzia oraz prawidłowy wynik procedury.

Warunki bezpiecznego wykonania procedury

Przed uruchomieniem Secure Erase trzeba wykonać kopię potrzebnych danych i sprawdzić, czy wybrany dysk jest właściwym nośnikiem. Procedura jest destrukcyjna: po jej zakończeniu pliki, system operacyjny, tablice partycji i informacje rozruchowe mogą zostać usunięte. Kopia powinna być odłączona od komputera przed rozpoczęciem kasowania, aby ograniczyć ryzyko pomyłki. Należy również przygotować dane potrzebne do ponownej instalacji systemu oraz upewnić się, że zapisane zostały klucze licencyjne, konfiguracje i inne informacje, których nie da się odtworzyć z samego dysku.

Nie powinno się przerywać zasilania podczas wykonywania operacji. W laptopie akumulator powinien być naładowany, a zasilacz podłączony. W komputerze stacjonarnym trzeba zapewnić stabilne zasilanie i zamknąć programy korzystające z nośnika. Jeżeli dysk jest zablokowany przez aktywny system, procedurę wykonuje się z odpowiedniego środowiska serwisowego albo po podłączeniu nośnika do innego komputera. W niektórych konfiguracjach stan „frozen” blokuje polecenia bezpieczeństwa ATA; wtedy konieczne może być ponowne zainicjowanie urządzenia zgodnie z instrukcją używanego narzędzia. Nie należy omijać blokad przez przypadkowe odłączanie dysku podczas pracy, ponieważ może to doprowadzić do błędów komunikacji lub uszkodzenia danych.

Weryfikacja wymazania i dalsze użycie SSD

Po wykonaniu Secure Erase należy sprawdzić rezultat w narzędziu obsługującym dany standard oraz ponownie odczytać informacje o dysku. Weryfikacja może obejmować sprawdzenie, czy nośnik nie zawiera już poprzednich partycji, czy system wykrywa go jako pusty oraz czy procedura zakończyła się komunikatem powodzenia, a nie tylko przerwaniem procesu. Sam brak plików widocznych w Eksploratorze Windows nie jest wystarczającym dowodem bezpiecznego wymazania.

Po pomyślnym czyszczeniu dysk można ponownie podzielić na partycje i zainstalować system operacyjny. Jeżeli nośnik zgłasza błędy SMART, problemy z identyfikacją, nietypową pojemność lub nie przyjmuje polecenia Secure Erase, potrzebna jest dodatkowa diagnostyka kontrolera, firmware’u i połączenia. Warszawskie Pogotowie Komputerowe wykonuje profesjonalną diagnostykę oraz naprawę laptopów, komputerów PC i ich podzespołów, w tym czynności związane z przygotowaniem dysku SSD do dalszej pracy. Przed rozpoczęciem kasowania konieczne jest jednoznaczne potwierdzenie, że wszystkie wymagane dane zostały zachowane.