SMBv1 wymagany przez drukarkę/NAS – system blokuje

SMBv1 wymagany przez drukarkę/NAS (system blokuje) wskazuje na przestarzałe urządzenie, którego firmware należy zaktualizować zamiast obniżać zabezpieczenia.

Czym jest problem z SMBv1 wymaganym przez drukarkę lub NAS

Komunikat o konieczności użycia SMBv1 pojawia się wtedy, gdy drukarka sieciowa, urządzenie NAS albo jego oprogramowanie próbuje nawiązać połączenie z komputerem przy użyciu pierwszej wersji protokołu Server Message Block. Protokół ten służy między innymi do udostępniania folderów, plików, skanerów, drukarek oraz innych zasobów dostępnych w sieci lokalnej. Współczesne systemy Windows często mają SMBv1 wyłączony, ponieważ rozwiązanie to powstało wiele lat temu i nie zapewnia poziomu ochrony oczekiwanego w aktualnych środowiskach.

W praktyce może to oznaczać, że urządzenie nadal działa, odpowiada na polecenia administracyjne i jest widoczne w sieci, ale nie potrafi otworzyć udostępnionego katalogu lub zapisać skanu na komputerze. Czasami problem dotyczy wyłącznie jednej funkcji, na przykład skanowania do folderu, podczas gdy drukowanie pozostaje dostępne. Innym razem urządzenie nie pojawia się w eksploratorze plików albo system zgłasza brak dostępu mimo poprawnego adresu sieciowego.

Sam fakt wystąpienia komunikatu nie przesądza jeszcze, że uszkodzeniu uległa drukarka, dysk sieciowy lub komputer. Najczęściej jest to niezgodność pomiędzy wiekiem urządzenia, jego firmware, ustawieniami udostępniania oraz polityką bezpieczeństwa systemu operacyjnego. Wymaga to rozdzielenia problemu z komunikacją sieciową od problemu z obsługą nieaktualnego protokołu.

Dlaczego nowszy system blokuje SMBv1 i czym różni się ono od nowszych wersji

SMBv1 zostało wycofane z domyślnej konfiguracji wielu systemów, ponieważ jego konstrukcja nie odpowiada obecnym wymaganiom dotyczącym uwierzytelniania, integralności komunikacji i ograniczania skutków ewentualnego włamania. Włączenie tej wersji tylko po to, aby przywrócić dostęp do starej drukarki lub NAS-a, może zwiększyć powierzchnię ataku całej sieci. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, w której urządzenie jest stale podłączone, korzysta z prostych haseł albo nie otrzymuje już aktualizacji producenta.

Nowsze odmiany SMB oferują bezpieczniejsze mechanizmy negocjowania połączenia, lepszą ochronę sesji i bardziej przewidywalną współpracę z aktualnymi systemami. Z tego powodu preferowanym rozwiązaniem jest doprowadzenie urządzenia do zgodności z nowszym protokołem, a nie trwałe obniżanie poziomu zabezpieczeń komputera. W zależności od modelu może to wymagać aktualizacji firmware, zmiany sposobu udostępniania folderu, utworzenia nowego konta użytkownika, przejścia na drukowanie przez właściwy sterownik albo skonfigurowania alternatywnego miejsca zapisu skanów.

Warto również odróżnić SMB od innych metod komunikacji. Drukowanie może działać przez standardowy port sieciowy i właściwy sterownik, nawet gdy dostęp do udziału plikowego pozostaje zablokowany. Z kolei funkcja skanowania do folderu może wymagać dostępu do udziału SMB, dlatego jej awaria nie musi oznaczać problemu z samym skanerem. W przypadku NAS-a możliwe jest także wykorzystanie nowszej wersji protokołu, serwera pośredniczącego lub innego sposobu synchronizacji danych, o ile obsługuje go konkretne urządzenie.

Typowe problemy, błędy i ryzykowne obejścia

Jednym z częstych błędów jest bezrefleksyjne włączenie składnika SMBv1 w systemie Windows, bez sprawdzenia, dlaczego urządzenie go wymaga. Takie działanie może chwilowo przywrócić dostęp, ale nie rozwiązuje przyczyny i może utrudnić późniejszą modernizację. Warto najpierw ustalić model urządzenia, wersję firmware, sposób udostępniania zasobu, używane konto oraz to, czy producent przewidział obsługę nowszego SMB.

Problemy mogą wynikać także z nieprawidłowej nazwy hosta, zmiennego adresu IP, wyłączonego wykrywania sieci, reguł zapory, ustawień profilu sieciowego albo niezgodnych poświadczeń. Komunikat związany z SMB bywa mylący, gdyż podobny objaw może wystąpić przy błędnym haśle, braku uprawnień do folderu lub próbie dostępu do udziału, który został usunięty. Należy sprawdzić, czy komputer widzi urządzenie w tej samej sieci, czy można otworzyć jego panel administracyjny oraz czy połączenie działa po użyciu adresu IP zamiast nazwy.

W przypadku drukarki trzeba zweryfikować oddzielnie drukowanie i skanowanie. Pomocne może być usunięcie starego wpisu urządzenia, zainstalowanie aktualnego sterownika, ponowne wskazanie folderu docelowego oraz nadanie ograniczonych uprawnień właściwemu użytkownikowi. Przy NAS-ie należy skontrolować wersję protokołu ustawioną dla udziałów, stan aktualizacji, konfigurację kont i prawa do konkretnych katalogów. Nie powinno się natomiast udostępniać całego dysku bez kontroli ani stosować jednego konta z szerokimi uprawnieniami do wszystkich urządzeń.

Jeżeli urządzenie nie ma już aktualizacji, trzeba rozważyć odseparowanie go od głównej sieci, ograniczenie dostępu do wybranych komputerów albo zastąpienie starej funkcji innym rozwiązaniem. Włączenie SMBv1 może być traktowane wyłącznie jako świadomie ocenione rozwiązanie tymczasowe, z ograniczonym zasięgiem i planem odejścia od przestarzałej technologii.

Kiedy warto zgłosić się do serwisu komputerowego - SMBv1 wymagany przez drukarkę/NAS – system blokuje

Zgłoszenie do serwisu jest uzasadnione, gdy po aktualizacji systemu przestało działać skanowanie do folderu, zniknął dostęp do udziału NAS, urządzenie wymaga włączenia SMBv1 albo nie wiadomo, czy przyczyną jest protokół, sieć, konto użytkownika czy konfiguracja zapory. Szczególnie ostrożnie należy postępować wtedy, gdy z udziałów korzysta kilka komputerów, przechowywane są na nich kopie dokumentów albo urządzenie pełni jednocześnie funkcję magazynu danych i miejsca wykonywania kopii zapasowych.

W serwisie komputerowym w Warszawie można zlecić sprawdzenie konfiguracji systemu, połączeń sieciowych, uprawnień do udziałów, sterowników oraz możliwości aktualizacji oprogramowania urządzenia. Przed zmianą ustawień można ustalić, czy da się przejść na nowszy protokół, zmienić metodę skanowania lub ograniczyć dostęp starego sprzętu bez osłabiania ochrony całej sieci. W przypadku laptopa dostępna jest darmowa diagnoza LAPTOPA, co pozwala rozdzielić problem lokalnej konfiguracji od usterki lub ograniczeń samej drukarki czy jednostki NAS.