Zakup licencji SQL przez Microsoft Volume Licensing

Zakup licencji SQL przez Microsoft Volume Licensing pozwala organizacji nabyć wiele uprawnień w ramach jednej umowy.

Na czym polega zakup SQL Server w modelu Volume Licensing

Zakup licencji SQL Server przez Microsoft Volume Licensing oznacza nabywanie praw do korzystania z określonej edycji i modelu licencjonowania na podstawie umowy zawartej przez organizację z firmą Microsoft albo autoryzowanym partnerem. Nie jest to pojedynczy klucz kupowany jak licencja detaliczna dla jednego komputera. Umowa porządkuje zakup większej liczby licencji, sposób ich przypisania, okres obowiązywania oraz dostęp do dokumentów potwierdzających uprawnienia.

W praktyce trzeba odróżnić licencję na sam silnik SQL Server od praw dostępu użytkowników lub urządzeń. Licencja serwerowa określa, na jakim środowisku może działać SQL Server, natomiast licencje CAL, czyli Client Access License, dotyczą dostępu do serwera przez użytkownika albo urządzenie. Wybór właściwego wariantu zależy od sposobu korzystania z bazy, liczby osób i urządzeń oraz architektury systemu. W niektórych scenariuszach stosuje się model licencjonowania według liczby rdzeni, który nie wymaga kupowania osobnej licencji CAL dla każdego użytkownika.

Modele licencjonowania SQL Server i zakres uprawnień

SQL Server może być licencjonowany między innymi w modelu Server plus CAL albo w modelu Per Core. W modelu Server plus CAL kupuje się licencję serwerową dla instancji SQL Server oraz odpowiednie licencje dostępu. CAL może być przypisana do użytkownika lub urządzenia, zależnie od wybranego typu. Licencja User CAL pozwala określonemu użytkownikowi uzyskiwać dostęp z różnych urządzeń, a Device CAL odnosi się do konkretnego urządzenia używanego przez wielu użytkowników.

Model Per Core opiera się na liczbie rdzeni procesora obsługujących SQL Server. Przy takim rozliczeniu analizuje się zarówno fizyczne rdzenie serwera, jak i sposób uruchomienia instancji w środowisku systemowym. Liczba licencji nie wynika więc z liczby baz danych ani z liczby tabel. Istotne są parametry platformy, przypisanie licencji do serwera oraz zasady określone dla konkretnej edycji SQL Server i wybranej umowy. W dokumentacji licencyjnej mogą występować minimalne wymagania dotyczące liczby licencjonowanych rdzeni, dlatego sam odczyt liczby rdzeni z systemu operacyjnego nie zawsze wystarcza do prawidłowego wyliczenia zakupu.

Zakres uprawnień trzeba również powiązać z edycją SQL Server. Edycja Standard i Enterprise różnią się dostępnymi funkcjami oraz zasadami licencjonowania. Nie można traktować licencji jednej edycji jako automatycznie równoważnej licencji innej edycji. Przy zakupie należy ustalić, która edycja jest faktycznie potrzebna, jakie komponenty będą uruchamiane oraz czy planowane zastosowanie obejmuje funkcje dostępne wyłącznie w określonej edycji.

Umowa, Software Assurance i ewidencja licencji

Programy Microsoft Volume Licensing mogą obejmować różne typy umów i poziomy zobowiązań zakupowych. Konkretne warunki zależą od rodzaju organizacji, liczby nabywanych licencji, czasu trwania umowy oraz wybranego kanału zakupowego. Sama nazwa Volume Licensing nie wskazuje jeszcze, jaki dokładnie program został zastosowany. Dlatego przy ocenie dokumentów trzeba sprawdzić identyfikator umowy, produkt, edycję, wersję, model licencjonowania, liczbę uprawnień oraz daty obowiązywania.

Software Assurance jest dodatkowym programem związanym z wybranymi licencjami. Nie należy utożsamiać go z samą licencją SQL Server. Może zapewniać określone prawa i korzyści opisane w warunkach danego programu, na przykład uprawnienia związane z aktualizacjami lub innymi elementami umowy. Zakres tych praw powinien być potwierdzony w aktualnych dokumentach licencyjnych, ponieważ zależy od produktu, programu i daty zawarcia umowy.

Ważna jest także ewidencja przypisań. Organizacja powinna potrafić wskazać, który serwer, procesor, użytkownik lub urządzenie jest objęte konkretnym uprawnieniem. Przydatne są informacje o nazwie hosta, liczbie rdzeni, numerze umowy, zakupionej edycji, modelu licencji i dacie wdrożenia. Dokumentacja instalacji nie zastępuje dokumentacji licencyjnej, ale ułatwia sprawdzenie, czy konfiguracja techniczna odpowiada zakupionym prawom. Zmiana sprzętu, rozbudowa procesora albo uruchomienie dodatkowej instancji może wymagać ponownej analizy licencyjnej.

Weryfikacja zgodności przed wdrożeniem SQL Server

Przed zakupem warto przygotować opis rzeczywistego środowiska: liczbę serwerów, liczbę fizycznych i logicznych rdzeni, liczbę instancji SQL Server, sposób dostępu aplikacji oraz grupy użytkowników. Trzeba również ustalić, czy dostęp do bazy odbywa się bezpośrednio, czy przez aplikację pośredniczącą. W modelu Server plus CAL znaczenie ma to, kto uzyskuje dostęp do funkcji SQL Server, nawet jeśli użytkownik nie uruchamia narzędzia administracyjnego i nie pracuje bezpośrednio w konsoli bazy.

Weryfikacja techniczna powinna obejmować zainstalowaną edycję i wersję SQL Server, nazwę instancji, liczbę używanych rdzeni oraz sposób uruchomienia usługi. Informacje te można odczytać z SQL Server Configuration Manager, właściwości usługi albo narzędzi administracyjnych SQL Server. Nie należy jednak wyciągać wniosku o legalności wyłącznie na podstawie numeru seryjnego, wpisu w rejestrze czy komunikatu wyświetlanego przez instalator. O zgodności decyduje zestaw zakupionych praw i faktyczny sposób używania produktu.

Zakup przez Microsoft Volume Licensing porządkuje proces nabywania wielu uprawnień, ale nie zwalnia z analizy konfiguracji i prowadzenia ewidencji. Przy zmianie serwera, zwiększeniu liczby rdzeni, dodaniu aplikacji albo rozszerzeniu grona użytkowników trzeba ponownie porównać stan techniczny z warunkami umowy. W przypadku problemów z działaniem samego komputera, dysków, pamięci lub systemu operacyjnego diagnoza powinna rozdzielać usterkę sprzętową od kwestii licencyjnych, ponieważ naprawa urządzenia nie zmienia zakresu praw do korzystania z SQL Server.