Microsoft Open License

Microsoft Open License to wycofany już program licencji zbiorczych dla małych i średnich organizacji.

Czym był Microsoft Open License

Microsoft Open License był programem licencjonowania zbiorczego przeznaczonym przede wszystkim dla małych i średnich organizacji, które kupowały oprogramowanie Microsoft dla większej liczby użytkowników lub urządzeń. W odróżnieniu od zakupu pojedynczego pudełkowego produktu program pozwalał nabywać licencje w ramach jednego konta organizacji, a następnie zarządzać nimi w serwisie Microsoft Volume Licensing Service Center, znanym jako VLSC.

Program obejmował między innymi licencje na systemy Windows w określonych wariantach licencjonowania, pakiety Microsoft Office, serwery oraz inne produkty dostępne w ofercie licencji zbiorczych. Konkretne prawa użytkownika zależały od produktu, rodzaju licencji i warunków umowy. Open License nie był osobnym systemem operacyjnym ani aplikacją instalowaną na komputerze, lecz sposobem nabywania i administracji uprawnieniami do korzystania z oprogramowania.

Wycofanie programu i jego skutki

Microsoft zakończył sprzedaż nowych licencji w ramach programu Open License z dniem 31 grudnia 2021 roku. Po tej dacie nie można było zawierać nowych transakcji Open License w dotychczasowym modelu. Samo wycofanie programu nie oznaczało automatycznego unieważnienia wcześniej legalnie nabytych licencji wieczystych. Organizacja nadal mogła korzystać z takich licencji zgodnie z ich warunkami, dokumentacją zakupu i zasadami przypisania do użytkowników lub urządzeń.

Oddzielnego sprawdzenia wymagał status Software Assurance. Była to opcjonalna korzyść dokupowana do wybranych licencji, zapewniająca między innymi prawa do aktualizacji do nowych wersji w okresie obowiązywania ochrony. Wygaśnięcie Software Assurance nie musi oznaczać utraty samej licencji wieczystej, ale może zakończyć prawo do korzystania z nowych wersji uzyskanych w ramach tego programu. Przy ocenie konkretnego stanowiska należy więc rozróżnić licencję podstawową, aktywną ochronę Software Assurance oraz faktycznie zainstalowaną wersję programu.

Jak sprawdzić posiadane uprawnienia

W przypadku starszej umowy warto rozpocząć od dokumentów zakupu, numeru autoryzacji, identyfikatora licencji oraz danych widocznych w VLSC. Sama obecność programu na komputerze nie jest dowodem prawidłowego licencjonowania. Należy ustalić, czy licencja była przypisana do użytkownika, urządzenia, serwera albo określonej liczby instalacji, ponieważ zasady różniły się zależnie od produktu. Znaczenie może mieć również wersja językowa, edycja oraz prawo do używania wcześniejszej wersji, czyli downgrade.

Kontrolę można uzupełnić inwentaryzacją techniczną komputerów. W systemie Windows informacje o edycji i aktywacji można sprawdzać między innymi poleceniami slmgr.vbs /dli oraz slmgr.vbs /dlv, ale ich wynik opisuje stan aktywacji systemu, a nie kompletną historię nabycia licencji. W przypadku Microsoft 365 lub innych usług subskrypcyjnych należy dodatkowo sprawdzić przypisania użytkowników w centrum administracyjnym Microsoft 365. Licencja Open License i subskrypcja chmurowa to różne modele, dlatego nie powinno się utożsamiać ich na podstawie podobnej nazwy produktu.

Co zastąpiło Open License

Po wycofaniu Open License Microsoft kierował klientów do innych kanałów licencjonowania, zależnie od rodzaju potrzeb. Dla organizacji zainteresowanych licencjami wieczystymi oraz możliwością rozłożenia płatności stosowany był między innymi program Open Value. W tym modelu istotne były warunki umowy, liczba urządzeń lub użytkowników oraz ewentualne opcje Software Assurance. Open Value nie jest jednak tym samym programem co dawny Open License, dlatego migracja wymaga sprawdzenia bieżącej oferty i warunków handlowych.

Drugą drogą jest zakup produktów jako usług subskrypcyjnych, na przykład w ramach Microsoft 365, albo nabywanie licencji przez program Cloud Solution Provider. W takim przypadku uprawnienie jest związane z aktywną subskrypcją i przypisaniem do użytkownika lub urządzenia, a nie z wcześniejszym zakupem licencji wieczystej. Przed zmianą modelu trzeba ustalić, czy organizacja potrzebuje prawa do konkretnej wersji programu, dostępu do usług online, instalacji lokalnej, czy jedynie uporządkowania istniejącej dokumentacji. Diagnostyka komputera może potwierdzić zainstalowane edycje i wersje oprogramowania, lecz ostateczna ocena legalności wymaga porównania tych danych z fakturami, umową i warunkami licencyjnymi Microsoft.