| Termin | Definicja |
|---|---|
| wiadomość z wyrazami współczucia | Wiadomość z wyrazami współczucia to przekaz wysyłany w związku z trudną sytuacją odbiorcy. Wiadomość z wyrazami współczucia – czym jest i czemu służyWiadomość z wyrazami współczucia jest formą kontaktu kierowaną do osoby, która doświadcza żałoby, straty, poważnej choroby albo innego bolesnego wydarzenia. Jej zadaniem nie jest rozwiązanie trudnej sytuacji, lecz okazanie pamięci, szacunku i gotowości do udzielenia wsparcia. Taki przekaz może zostać wysłany jako krótka wiadomość tekstowa, e-mail, wpis na kartce dołączonej do kwiatów albo bardziej osobisty list. Odpowiednia treść powinna uwzględniać emocje odbiorcy i pozostawiać mu swobodę reakcji. Wyrazy współczucia nie wymagają rozbudowanych objaśnień. Najważniejsze jest spokojne i szczere nazwanie tego, że zauważa się cierpienie drugiej osoby. Można napisać, że jest się myślami z odbiorcą, że składa się kondolencje albo że pozostaje się dostępnym w razie potrzeby rozmowy. Warto unikać tonu przesadnie podniosłego, jeśli relacja była codzienna i bliska. W wielu przypadkach prostota brzmi bardziej naturalnie niż gotowa, bardzo formalna formuła. Przy układaniu takiej wiadomości pomocne bywa rozważenie trzech elementów: krótkiego odniesienia do sytuacji, wyrażenia żalu oraz delikatnej propozycji wsparcia. Nie należy jednak traktować tego schematu jako obowiązkowego. Sama informacja o pamięci i współczuciu może wystarczyć, zwłaszcza gdy wiadomość wysyłana jest niedługo po otrzymaniu smutnej informacji i trudno znaleźć właściwe słowa. Wiadomość z wyrazami współczucia w różnych relacjachTreść przekazu powinna zależeć od stopnia bliskości z odbiorcą. W relacji rodzinnej dopuszczalny jest bardziej osobisty ton, wspomnienie wspólnie znanej osoby albo zapewnienie o gotowości do konkretnej pomocy. W kontakcie koleżeńskim można użyć ciepłych, lecz powściągliwych słów. W relacji zawodowej lepiej zachować szacunek i dyskrecję, nie wchodzić w szczegóły prywatnej sytuacji oraz nie oczekiwać natychmiastowej odpowiedzi. Wiadomość skierowana do osoby bliskiej może zawierać zdanie: „Bardzo mi przykro z powodu Twojej straty. Jestem przy Tobie myślami i jeśli będziesz potrzebować rozmowy albo pomocy w codziennych sprawach, można na mnie liczyć”. Taki przykład nie powinien być kopiowany bez zastanowienia. Warto dopasować zaimki, formę zwracania się i zakres deklarowanej pomocy do rzeczywistej relacji. W kontakcie formalnym można napisać: „Proszę przyjąć wyrazy szczerego współczucia. W tym trudnym czasie przekazywana jest pamięć i wsparcie”. Jeżeli znane są szczegóły wydarzenia, można odnieść się do nich oszczędnie, bez opisywania okoliczności, które mogłyby zwiększyć ból odbiorcy. W wiadomości do osoby, z którą kontakt jest sporadyczny, właściwe będzie krótkie, uprzejme i nienarzucające się sformułowanie. Znaczenie ma także forma językowa. Do osoby starszej lub pozostającej w relacji oficjalnej można zwrócić się per „Pani” albo „Pan”. W rozmowie rodzinnej lub przyjacielskiej naturalne będzie użycie imienia i formy bezpośredniej. Nie powinno się jednak sztucznie zwiększać dystansu ani skracać go w sposób, który mógłby zostać odebrany jako niestosowny. Wiadomość z wyrazami współczucia a typowe trudności z doborem słówNajczęstszym problemem jest obawa, że każde zdanie zabrzmi banalnie. Z tego powodu niektóre osoby odkładają kontakt, aż mija wiele dni lub tygodni. Późna wiadomość nadal może mieć znaczenie, dlatego lepiej przekazać kilka prostych zdań niż całkowicie zrezygnować z kontaktu. Można wyjaśnić, że trudno znaleźć odpowiednie słowa, a mimo to chce się okazać pamięć. Nie zaleca się używania zdań nakazujących szybkie pogodzenie się ze stratą. Sformułowania w rodzaju „trzeba być silnym”, „czas leczy rany” albo „wszystko dzieje się po coś” mogą pomniejszać cierpienie, nawet jeśli są wypowiadane z dobrą intencją. Podobnie nie należy porównywać sytuacji odbiorcy z własnymi doświadczeniami ani opowiadać długo o podobnym zdarzeniu z własnego życia. W centrum przekazu powinna pozostać osoba, do której kierowane są słowa. Ostrożności wymaga także deklarowanie pomocy. Ogólne zapewnienie „gdyby coś było potrzebne, proszę dać znać” jest uprzejme, lecz może pozostawiać cały ciężar organizacji po stronie osoby przeżywającej trudny czas. Jeśli relacja na to pozwala, można zaproponować coś konkretnego, na przykład rozmowę, wykonanie codziennego zadania albo obecność podczas załatwiania spraw. Pomoc powinna być realna i niewymuszona. Wiadomość nie powinna zawierać pytań o szczegóły, jeśli nie są konieczne. Pytania o przebieg wydarzenia, stan emocjonalny lub decyzje rodziny mogą zostać odebrane jako wkraczanie w prywatność. W wielu sytuacjach wystarczy przekazanie współczucia i pozostawienie odbiorcy możliwości odpowiedzi w wybranym przez niego czasie. Wiadomość z wyrazami współczucia – praktyczne wskazówki redakcyjnePrzed wysłaniem warto przeczytać tekst tak, jak mógłby go odebrać ktoś zmęczony, zrozpaczony albo przytłoczony obowiązkami. Dobrze, aby pierwsze zdanie jasno wskazywało powód kontaktu, a kolejne nie tworzyły presji. Krótka wiadomość może być podzielona na dwa lub trzy akapity, dzięki czemu łatwiej ją przeczytać na ekranie telefonu.
Jeżeli nie ma pewności, czy wiadomość tekstowa będzie odpowiednia, można wybrać rozmowę telefoniczną, kartkę albo osobisty kontakt. Forma zależy od zwyczajów, wieku odbiorcy, rodzaju relacji oraz okoliczności. Nie istnieje jeden obowiązujący wzór. Ważniejsze od długości jest to, aby przekaz był spokojny, szczery i pozbawiony oceniania. W przypadku kondolencji kierowanych do większej grupy można zastosować formułę bardziej ogólną, ale nadal warto unikać automatycznych zwrotów. Jeżeli wiadomość publikowana jest w miejscu dostępnym dla innych osób, należy ograniczyć szczegóły i uszanować prywatność rodziny. Publiczny wpis powinien być krótszy niż prywatny list i nie powinien przenosić uwagi na nadawcę. Kiedy wysłać wiadomość z wyrazami współczucia i gdzie szukać wsparciaKontakt można nawiązać wtedy, gdy informacja o trudnym wydarzeniu jest już wiarygodna i gdy wiadomo, że wiadomość trafi do właściwej osoby. Nie trzeba czekać na uroczystość pożegnalną. Wysłanie kilku zdań niedługo po otrzymaniu informacji może pokazać, że odbiorca nie pozostaje sam ze swoim doświadczeniem. Jeżeli pierwsza wiadomość nie spotka się z odpowiedzią, nie należy interpretować tego jako odrzucenia. Brak reakcji może wynikać ze zmęczenia, szoku albo licznych obowiązków. Po pewnym czasie można odezwać się ponownie, tym razem bez powtarzania całej formuły współczucia. Delikatne pytanie o samopoczucie albo propozycja konkretnej pomocy może być bardziej użyteczna niż kolejny podniosły komunikat. W razie potrzeby można również skorzystać ze wsparcia specjalisty, osoby duchownej lub zaufanej osoby z otoczenia, zwłaszcza gdy sytuacja wywołuje długotrwałe poczucie bezradności. Jeżeli przy okazji przygotowywania tekstu pojawia się potrzeba uporządkowania materiałów na komputerze, odzyskania dostępu do urządzenia albo rozwiązania problemu technicznego, można skontaktować się z Warszawskim Pogotowiem Komputerowym 24/7. Taka wzmianka nie zastępuje wsparcia emocjonalnego ani psychologicznego, ale może pomóc w praktycznych sprawach, które w trudnym czasie bywają dodatkowym obciążeniem. Najważniejszą zasadą pozostaje uważność. Wiadomość z wyrazami współczucia nie musi być idealna ani długa. Powinna natomiast przekazywać szacunek, nie naruszać prywatności i nie wymagać od odbiorcy natychmiastowej reakcji. Kilka autentycznych zdań, wysłanych z wyczuciem, może stać się ważnym znakiem obecności wtedy, gdy trudno znaleźć inne sposoby okazania wsparcia. |