WAV

WAV to nieskompresowany format zapisu dźwięku, znacząco zwiększający rozmiar pliku.

Kontener RIFF i surowe próbki PCM

Plik WAV to kontener RIFF: po czterech bajtach RIFF następuje rozmiar, znacznik WAVE, a dalej bloki fmt i data. Blok fmt opisuje liczbę kanałów, częstotliwość próbkowania i rozdzielczość bitową, blok data zawiera nieprzetworzone próbki. Klasyczny nagłówek zajmuje 44 bajty, więc reszta pliku to czysty dźwięk.

Standard płytowy, czyli 44100 Hz, 16 bitów i dwa kanały, daje strumień 1411 kb/s, około 10 MB na minutę nagrania. Materiał studyjny zapisuje się częściej w 24 bitach i 48 kHz, a przy obróbce w 32 bitach zmiennoprzecinkowych, co chroni przed przesterowaniem podczas miksu. Pole rozmiaru w nagłówku jest 32-bitowe, więc plik nie przekroczy około 4 GB; dłuższe sesje zapisuje się w RF64 lub Wave64.

Czym WAV różni się od FLAC, MP3 i AAC

FLAC koduje bezstratnie i zwykle skraca materiał o 40 do 60 procent, brzmi identycznie, a zajmuje mniej. MP3 i AAC odrzucają część informacji na zawsze, dlatego nie nadają się jako format roboczy: każde kolejne zapisanie pogłębia straty. WAV wygrywa tam, gdzie liczy się natychmiastowy dostęp do próbek, czyli w montażu, masteringu, bibliotekach sampli i zapowiedziach central telefonicznych, często w wariancie a-law lub u-law.

Słabą stroną WAV są metadane. Znaczniki wykonawcy czy tytułu bywają zapisywane w bloku LIST INFO albo doklejane jako ID3, a różne odtwarzacze czytają je niekonsekwentnie, przez co biblioteka muzyczna potrafi pokazać same nazwy plików.

Urwane nagrania, limit FAT32 i trzaski

Najczęstsza awaria to nagranie zatrzymane przez system plików: na pendrivie sformatowanym w FAT32 zapis kończy się dokładnie na 4 GB. Nośnik trzeba przygotować w exFAT albo NTFS, zanim ruszy dłuższa sesja. Drugi klasyk to plik zamknięty przez zanik zasilania, gdy próbki są na dysku, ale nagłówek ma zerowy rozmiar bloku data i odtwarzacz melduje uszkodzenie. Taki materiał zwykle udaje się odzyskać, wczytując go w Audacity poleceniem Plik, Importuj, Surowe dane, ze wskazaniem 16 bitów PCM little-endian, dwóch kanałów i właściwej częstotliwości.

Przerywany, trzeszczący dźwięk w trakcie nagrywania rzadko wynika z samego pliku. Winne bywa zbyt małe okno bufora sterownika ASIO lub WASAPI, wstrzymywanie zasilania portów USB w opcjach zarządzania energią kontrolera oraz praca interfejsu audio przez koncentrator współdzielony z dyskiem zewnętrznym.

Archiwa dźwiękowe, dyktafony i sprzęt do montażu

Trafiają do nas karty pamięci z dyktafonów, na których zniknęły nagrania z rozpraw czy wykładów, oraz laptopy montażowe dławiące się przy kilkunastu ścieżkach naraz. W pierwszym wypadku pracujemy na kopii sektorowej karty, w drugim zwykle wystarcza przeniesienie projektów z talerzowego dysku na SSD i rozszerzenie pamięci, bo surowe ścieżki WAV czyta się strumieniowo i to nośnik jest wąskim gardłem. Sprzęt odbieramy i oddajemy własnym transportem, także w nocy i w weekend, więc materiał z nagranej w sobotę konferencji da się zabezpieczyć jeszcze przed poniedziałkiem.